De Veertigdagentijd is misschien nog beter gekend en bemind dan de Paastijd: de meeste van onze bewoners willen nog altijd hun assenkruisje op Aswoensdag, hun palmtakje op Palmzondag, en de gebedsdienst op Goede Vrijdag trekt het meeste volk van alle vieringen op een jaar! Misschien spreekt deze tijd van het jaar veel bewoners meer aan dan de vreugde van Pasen, omdat het meer aansluit bij hun huidige beleving: mee-lijden met Jezus de God-Man helpt zin geven aan hun eigen pijn, verdriet, lijden.
De Veertigdagentijd duurt – jawel! - 40 dagen (plus zondagen). De Paastijd daarentegen duurt 50 dagen, tot aan Pinksteren. We kunnen die extra tijd gebruiken, om de vreugde en hoop van Pasen te laten doordringen, elk jaar opnieuw. Zeker dit jaar kunnen we die extra tijd gebruiken, met het overlijden van Paus Franciscus op Paasmaandag. Zoals bij het overlijden van andere mensen die lang ziek zijn en een zekere leeftijd bereikt hebben (hij had de gemiddelde leeftijd van onze bewoners!), roept zijn dood gevoelens van zowel verdriet als dankbaarheid op. Zijn uitvaart, op zaterdag 26 april, zal een spektakel zijn, bijgewoond door wereldleiders en sterren. Maar uiteindelijk gaat het om bidden voor zijn zielenrust, en bidden in dankbaarheid voor zijn leven. Paus Franciscus heeft gevraagd om niet begraven te worden in de Sint-Pietersbasiliek in Rome, zoals veel van zijn voorgangers, maar in “de” Mariakerk van Rome, de basiliek van Maria Maggiore, omdat hij een grote devotie had tot de Moeder van Jezus. Ook daarin leek hij sterk op veel van onze bewoners.
Hoe wordt een nieuwe paus gekozen? De kardinalen die stemgerechtigd zijn (dwz onder de leeftijd van 80 jaar op de dag van overlijden van de vorige paus) komen samen in de Sixtijnse kapel in Vaticaansstad om achter slot en grendel anoniem te stemmen. Kardinalen zijn bisschoppen die de paus uitroept tot kardinaal, en hun belangrijkste taak is om een nieuwe paus te kiezen. Zij kunnen van overal uit de wereld afkomstig zijn. Paus Franciscus heeft veel kardinalen gecreëerd van verafgelegen landen (zoals Mongolia en Oost-Timor), met als gevolg dat veel kardinalen elkaar niet kennen. Zij worden nu allemaal in Rome verwacht, voor het conclaaf dat begin mei van start zal gaan, 15 tot 20 dagen na het overlijden van de paus. In theorie mogen de kardinalen elke gedoopte katholieke man kiezen als toekomstige paus, maar sinds 1389 is dit altijd een mede-kardinaal geweest. Het woord “conclaaf” of “conclave” komt van het Latijns cum clave, wat betekent “met een sleutel”: tijdens het conclaaf worden de kardinalen compleet afgezonderd, en mogen ze geen contact hebben met de buitenwereld (buiten het nodige dienstpersoneel – ook kardinalen moeten eten!). Aan het begin van het conclaaf en tussen de stemrondes door (twee in de voormiddag, twee in de namiddag) wordt er gebeden. Om de drie dagen ongeveer wordt er niet gestemd, maar tijd gemaakt voor rust en bezinning. De nieuwe paus moet een absolute meerderheid van twee-derde van de stemmen krijgen. Hij wordt formeel gevraagd of hij aanvaardt om paus te worden, en zodra hij “Accepto” zegt, is hij formeel paus. Het teken voor de buitenwereld dat er een nieuwe paus gekozen werd, is witte rook uit de schoorsteen van de Sixtijnse kapel, en de klokken van de Sint-Pietersbasiliek zullen beginnen luiden.
We hopen en bidden voor een waardige opvolger van de heilige Petrus!
